Arabica Vs Robusta
Οι περισσότερες συσκευασίες καφέ φέρουν μία από δύο ενδείξεις: Arabica ή Robusta. Πολλοί από εμάς θεωρούμε απλώς ότι η πρώτη σημαίνει «ήπια γεύση» και η δεύτερη «έντονη γεύση».
Ωστόσο, αυτή η απλοποιημένη αντίληψη απέχει αρκετά από την πραγματικότητα.
Η Arabica και η Robusta είναι δύο διαφορετικές ποικιλίες του φυτού του καφέ, με διαφορές που ξεκινούν από τη βιολογία τους. Και ακριβώς αυτές οι διαφορές κρύβουν το μυστικό για ένα πραγματικά απολαυστικό φλιτζάνι καφέ.
Η Arabica είναι μια πιο ήπια και αρωματική ποικιλία, με χαμηλότερη περιεκτικότητα σε καφεΐνη. Αντίθετα, η Robusta διαθέτει πιο έντονη και πικρή γεύση, ενώ περιέχει σημαντικά περισσότερη καφεΐνη. Επιπλέον, η Arabica προέρχεται από το φυτό Coffea arabica, ενώ η Robusta καλλιεργείται από το είδος Coffea canephora.
Οι δύο ποικιλίες διαφέρουν ουσιαστικά σε όλα: από το σχήμα του κόκκου και την περιεκτικότητα σε καφεΐνη μέχρι τη συμπεριφορά τους κατά το καβούρδισμα και την εκχύλιση. Αν πιστεύετε ότι η Arabica ισοδυναμεί πάντα με ποιοτικό καφέ και η Robusta με κατώτερη ποιότητα, ίσως ήρθε η ώρα να αναθεωρήσετε.
Η Arabica αντιπροσωπεύει περίπου το 60-70% της παγκόσμιας παραγωγής καφέ. Η δημοτικότητά της οφείλεται κυρίως στο πλούσιο και πολύπλοκο γευστικό της προφίλ. Σε έναν σωστά καβουρδισμένο καφέ Arabica μπορεί κανείς να διακρίνει νότες φρούτων, σοκολάτας, καραμέλας ή ακόμη και λουλουδιών.
Οι κόκκοι Arabica περιέχουν έως και 9% περισσότερα σάκχαρα και λιπίδια σε σχέση με τη Robusta. Κατά το καβούρδισμα, τα συστατικά αυτά καραμελοποιούνται και δημιουργούν πολύπλοκα αρώματα και γεύσεις.
Ωστόσο, η καλλιέργεια της Arabica δεν είναι καθόλου εύκολη. Το φυτό Coffea arabica ευδοκιμεί σε υψόμετρα περίπου 600 έως 2.000 μέτρων, απαιτεί σταθερές θερμοκρασίες μεταξύ 15 και 24°C και αρχίζει να παράγει καρπούς μόλις έπειτα από τέσσερα έως έξι χρόνια. Είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο σε ασθένειες και παράσιτα, γεγονός που απαιτεί σχολαστική φροντίδα. Οι απαιτητικές αυτές συνθήκες εξηγούν σε μεγάλο βαθμό γιατί η Arabica κοστίζει περισσότερο και γιατί η ένδειξη «100% Arabica» εμφανίζεται τόσο συχνά στις συσκευασίες καφέ υψηλής ποιότητας.
Υπάρχει όμως και ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον στοιχείο για την Arabica. Σύμφωνα με γενετικές έρευνες, ένας από τους προγόνους της είναι το Coffea canephora, δηλαδή η Robusta. Με άλλα λόγια, η Arabica είναι ένας μακρινός συγγενής του μεγαλύτερου «ανταγωνιστή» της.
Η Robusta, από την άλλη πλευρά, συχνά αδικείται καθώς θεωρείται η «κατώτερη» εκδοχή της Arabica. Το φυτό Coffea canephora αναπτύσσεται σε χαμηλότερα υψόμετρα, αντέχει καλύτερα στις υψηλές θερμοκρασίες και την υγρασία και αρχίζει να παράγει καρπούς μόλις δύο έως τρία χρόνια μετά τη φύτευση. Παρουσιάζει επίσης μεγαλύτερη φυσική ανθεκτικότητα απέναντι σε παράσιτα και ασθένειες, χάρη – μεταξύ άλλων – στην υψηλότερη περιεκτικότητά του σε καφεΐνη, η οποία λειτουργεί ως φυσικός αμυντικός μηχανισμός του φυτού.
Ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα της Robusta έναντι της Arabica είναι ακριβώς η περιεκτικότητά της σε καφεΐνη. Ενώ η Arabica περιέχει περίπου 1,2% έως 1,5% καφεΐνη, η Robusta φτάνει περίπου το 2,2% έως 2,7%, δηλαδή σχεδόν τη διπλάσια ποσότητα.
